گزارش خبری بوتکمپ تابآوری «عبور از سایهها» روزهای سوم و چهارم
گزارش روز سوم بوتکمپ تابآوری «عبور از سایهها»
کارگاه «نسیم خلاقیت؛ وزش ایدههای نو»
روز سوم بوتکمپ تابآوری «عبور از سایهها» با رویکردی خلاقانه و تعاملی برگزار شد؛ روزی که در آن نوجوانان در شروع روز با شرکت در کارگاه «نسیم خلاقیت؛ وزش ایدههای نو» از دریچه تفکر خلاق، حل مسئله و آشنایی اولیه با برخی مفاهیم علوم شناختی، تجربهای متفاوت از یادگیری را پشت سر گذاشتند. این بخش از برنامه با تدریس خانم فائزه حاجیپور و بهصورت مجازی برگزار شد و تلاش داشت زمینهای فراهم کند تا شرکتکنندگان خلاقیت را نه صرفاً بهعنوان ایدهپردازی، بلکه بهعنوان نوعی نگاه چندوجهی به مسئله و روشی برای مواجهه بهتر با موقعیتهای گوناگون بشناسند.
در این کارگاه، نوجوانان در مسیری آموزشی قرار گرفتند که از تعریف خلاقیت آغاز میشد و به تجربه عملی حل مسئله میرسید. یکی از محورهای اصلی این بخش، توجه به این نکته بود که ذهن خلاق، ذهنی است که بتواند زاویه دید خود را تغییر دهد و از نگاههای محدود و تکبعدی فاصله بگیرد. در همین مسیر، به برخی الگوهای رایج ذهنی نیز اشاره شد؛ از جمله اینکه گاهی افراد تنها جنبههای منفی را میبینند، گاهی فقط از منظر احساسات به موضوع نگاه میکنند و گاهی نیز صرفاً در سطح رؤیاپردازی باقی میمانند. در مقابل، در این کارگاه تأکید شد که خلاقیت زمانی شکل میگیرد که فرد بتواند مسئله را از جنبههای مختلف ببیند و میان واقعیت، احساس، تحلیل و ایدهپردازی تعادل برقرار کند.
در ادامه به روش «شش کلاه تفکر» بهعنوان یکی از ابزارهای اصلی کارگاه پرداخته شد. که به نوجوانان کمک میکرد برای بررسی یک موضوع، هر بار از یک زاویه مشخص به آن نگاه کنند.
آشنایی با برخی مفاهیم مغز و علوم شناختی
در بخش دیگری از کارگاه، برای نزدیکتر کردن مفاهیم خلاقیت و حل مسئله به تجربه ذهنی نوجوانان، برخی مفاهیم پایه از مغز و علوم شناختی نیز به زبان ساده معرفی شد. در این بخش از آمیگدالا (Amygdala) یا «آمی» شبکه حالت پیشفرض (DMN) و قشر پیشپیشانی (Prefrontal Cortex) به نوجوانان معرفی شد. در ادامه، درباره نقش هر یک از این بخشها در مواجهه با موقعیتهای مختلف گفتگو شد و شرکتکنندگان بهصورت ساده با این ایده آشنا شدند که در تجربههای روزمره، گاهی هیجان زودتر از تحلیل وارد عمل میشود، گاهی ذهن به سمت تداعی و تصویرسازی میرود و گاهی برای انتخاب و تصمیمگیری نیاز است بخشهای اجرایی مغز فعالتر شوند. این بخش از کارگاه فرصتی بود تا نوجوانان در کنار تمرین خلاقیت، با ساختار کلی برخی مفاهیم پایه مغز و علوم شناختی نیز آشنا شوند.
تسهیلگری تخصصی، فعالیت گروهی و حل مسئله
در ادامه برنامه، نوجوانان همراه با تسهیلگرهای خود در گروههایشان وارد بخش عملی کارگاه شدند؛ بخشی که در آن آموختههای پیشین در قالب یک فعالیت گروهی و مسئلهمحور دنبال شد. پرسشهایی مانند «چه چیزهایی لازم است؟»، «بچهها چه احساسی خواهند داشت؟»، «بزرگترین خطر چیست؟»، «چه مزایایی دارد؟»، «چه ایده عجیب و خلاقانهای میشود اضافه کرد؟» و «طرح نهایی چیست؟» مسیر گفتوگوها را شکل میداد و به شرکتکنندگان کمک میکرد مرحلهبهمرحله به ابعاد مختلف مسئله فکر کنند.
در این میان، یک سناریوی خلاقانه نیز برای پیشبرد فعالیت مطرح شد: «اگر قرار بود روی مریخ مدرسه بسازیم، چه شکلی بود؟» این سناریو به نوجوانان فرصت داد تا در فضایی تخیلی اما هدفمند، هم از قدرت تصور و ایدهپردازی خود استفاده کنند و هم یاد بگیرند که هر ایده خلاق، در کنار تازگی، به بررسی نیازها، احساسات، خطرها و مزایا نیز احتیاج دارد. گروهها در کنار تسهیلگرهای خود درباره پاسخهای ممکن گفتوگو کردند.
خلاصه چالشهای چهارگانه بوتکمپ تابآوری
۱. چالش «کوهستان هزارراه»
تمرکز بر بازگرداندن توان تصمیمگیری در شرایط ابهام و تعدد انتخابها.
مسئله اصلی: چگونه میتوان به افرادی که در میان گزینههای متعدد و تردیدهای پیدرپی گرفتار شدهاند کمک کرد تا دوباره با اطمینان و سرعت تصمیم بگیرند؟
۲. چالش «بیشه پرواز»
تمرکز بر بهبود ارتباطات انسانی، کاهش سوءبرداشتها و تقویت گفتوگوی مؤثر.
مسئله اصلی: چطور میتوان فضایی ایجاد کرد که افراد دوباره بتوانند با شفافیت، دقت و همدلی با یکدیگر ارتباط برقرار کنند و پیامهایشان را درست منتقل و دریافت کنند؟
۳. چالش «دشت فرونور»
تمرکز بر احیای همکاری، همبستگی و حس باهمبودن در میان افرادی که دچار ناامیدی و فاصله شدهاند.
مسئله اصلی: چگونه میتوان در عین وجود اختلافنظرها، روحیه همکاری و احساس تعلق به یک جمع را دوباره زنده کرد و افراد را برای حرکت در یک مسیر مشترک کنار هم قرار داد؟
۴. چالش «تالاب آینهگون»
تمرکز بر بازیابی خودباوری، شناخت توانمندیها و تقویت احساس ارزشمندی افراد.
مسئله اصلی: چطور میتوان به افرادی که دچار ناامیدی شدهاند و توانایی دیدن نقاط قوت خود را از دست دادهاند کمک کرد تا دوباره استعدادها، ارزشها و ظرفیتهای خود را بشناسند و به آنها اعتماد کنند؟
گزارش روز چهارم بوتکمپ
تابآوری
«عبور از سایهها»
جلسه داوری از جنس یادگیری
روز پایانی بوتکمپ «عبور از سایهها» به ارائههای الهامبخش تیمها و جلسه داوری اختصاص داشت؛ روزی سرشار از یادگیری، جسارت و شکوفایی.
جلسه داوری روز چهارم در روز جمعه ۱ خرداد با حضور جمعی از داوران، آقایان شهرام حلاج، سعید شرفدوست، مهران عبدویس و سرکار خانم فاطمه معارف برگزار شد.
در این جلسه، گروهها دستاوردهای خود را ارائه کردند و داوران در فضایی تعاملی، نقاط قوت و همچنین نکات قابل بهبود هر ارائه را مطرح کردند. ما باور داریم که یادگیری در آموزش خلاصه نمیشود؛ بلکه در دل گفتوگو، بازخورد و تعامل عمیق شکل میگیرد. همین فضای گفتوگومحور باعث شد فرآیند داوری، خود به فرصتی ارزشمند برای رشد و آگاهی بیشتر تیمها تبدیل شود.
برای نحوه ارائه، قالب از پیش تعیینشدهای در نظر نگرفتیم؛ چرا که هدف ما ایجاد بستری بود تا هر گروه بتواند با تکیه بر مهارتها، خلاقیت و سبک شخصی خود بدرخشد. نتیجه این انتخاب، تنوعی چشمگیر از ارائههای خلاقانه و جذاب بود که هر تیم رنگ و امضای منحصربهفرد خود را داشت.
بوتکمپ مجازی تابآوری «عبور از سایهها» با همین تجربه متفاوت و پرانرژی به ایستگاه پایانی رسید؛ اما بیتردید مسیر رشد و عبور از سایهها برای شرکتکنندگان تازه آغاز شده است. 🌱
داوران اختتامیه بوتکمپ
تابآوری «عبور از سایهها»
جناب آقای شهرام حلاج
جناب آقای سعید شرفدوست
سرکار خانم فاطمه معارف
جناب آقای مهران عبدویس
